سولفونیک اسید

سولفونیک اسید
سولفونیک اسید Sulphonic acid مایعی بسیار ویسکوز با رنگ قهوه ای و بوی بسیار تند  می باشد، نام علمی آن Linear Alkyl Benzen Sulphonic Acid بوده، که به صورت مخفف به آن LABSA نیز می گویند. 
این ماده دسته‌ای از ترکیبات آلی گوگرد است که فرمول کلی آن به صورت RS(=O)2–OH می باشد، که در آن R نشان دهنده یک گروه آلکیل یا آریل است. نمک سدیک آن، به عنوان سورفکتانت آنیونی در اکثر شوینده‌های خانگی نظیر مایعات ظرفشویی و پودرهای لباسشویی کاربرد دارد.
 
کاربرد
مواد شوینده و سورفکتانت ها : این ماده یکی از مواد اولیه شوینده و پاک کننده است. شوینده ها و سورفکتانت ها موادی هستند که شامل مواد متعدد قطبی و غیر قطبی هستند. به طور سنتی، صابون ها که از اسیدهای چرب تولید می شوند سورفکتانت های قطبی هستند. از اوایل قرن ۲۰ در جوامع پیشرفته مصرف اسید سولفونیک (labsa) باعث کاهش چشمگیری در مصرف صابون ها گردید. برای مثال سالیانه ۲ میلیون کیلوگرم آلکیل بنزن سولفانات به اهداف مختلف تولید شد. لیگنین سولفونات ها که از سولفوناسیون لیگنین حاصل می شود در مایعات و گل حفاری و به عنوان افزودنی در نوع خاصی از بتون مورد استفاده قرار می گیرد.
رنگ ها: بسیاری از رنگ های آنتی کوئینون از طریق فرآیند سولفوناسیون تولید می شوند. سولفونیک اسیدها تمایل شدید به پیوند با پروتئین ها و کربوهیدرات ها دارند. اکثر رنگ های قابل شستشو یا از دسته سولفونیک اسیدها هستند و یا گروه عاملی سولفونیل دارند.
کاتالیزورهای اسیدی:  از آنجائیکه  یک اسید قوی است این اسید به عنوان کاتالیزور استفاده می شود. معمول ترین مثال آن متان سولفونیک اسید و پاراتولوئن سولفونیک اسید است که در شیمی آلی به عنوان عامل چربی دوست (محلول در حلال های آلی) مورد استفاده قرار می گیرد. سولفونیک اسیدهای پلیمری نیز مفید هستند. رزین های Dowex از مشتقات سولفونیک اسید پلی استایرن هستند که برای تبادل آهن (در نرم کردن آ‌ب) مورد استفاده قرار می گیرند. نافیون که یک سولفونیک اسید پلیمری فلوئوردار شده است از اجزاء تبادل کننده پروتون در سل های خورشیدی است.
داروها: داروهای آنتی باکتریال مثل داروهای سولفا (Sulfa drugs) از این ماده ساخته می شوند.
باتری: متان سولفونیک اسید برای نگهداری الکترولیت روی – سریم و باتری های سرب – اسید بکار می رود.